Zagadka czerwonych nadolbrzymów. JWST sfotografował gwiazdę progenitorową supernowej.

9 października 2025, 09:51

Naukowcy z Northwestern University są pierwszymi, którym udało się zaobserwować gwiazdę progenitorową supernowej w zakresie średniej podczerwieni. Obserwacje, dokonane za pomocą Teleskopu Webba w połączeniu z analizą archiwalnych obrazów z Teleskopu Hubble'a, dają nadzieję na rozwiązanie zagadki masywnych czerwonych nadolbrzymów. Astronomowie od dekad zastanawiają się, dlaczego masywne czerwone nadolbrzymy rzadko eksplodują, podczas gdy modele teoretyczne przewidują, że powinny one stanowić większość supernowych Typu II, powstających poprzez zapadnięcie się jądra masywnej gwiazdy.



Homo sapiens od dziesiątków tysięcy lat unikają rozmnażania się wśród krewnych

6 października 2017, 10:01

Wydaje się, że Homo sapiens już przed 34 000 lat zdawali sobie sprawę z niebezpieczeństw krzyżowania się wśród bliskich krewnych i stworzyli zadziwiająco złożoną sieć społeczną, która pozwalała na uniknięcie tego problemu.


Dr Ponomarenko prezentuje układ scalony z grafenowym tranzystorem© University of Manchester

Powstał najmniejszy tranzystor na świecie

18 kwietnia 2008, 11:43

Brytyjscy naukowcy z University of Manchester stworzyli najmniejszy tranzystor na świecie. Do jego zbudowania wykorzystali grafen. Tranzystor jest wspólnym dziełem doktora Kostyi Novoselova i profesora Andre Geima, jednego z wynalazców grafenu. To kolejny wynalazek tej dwójki. Tym razem ich tranzystor ma grubość 1 atomu i szerokość 10.


Połowa energii może pochodzić z wiatru?

11 września 2012, 16:56

Uczeni z University of Delaware i Uniwersytetu Stanforda stwierdzili, że turbiny wiatrowe mogą zaspokoić połowę przyszłego zapotrzebowania ludzkości na energię przy minimalnym wpływie na środowisko. Jednak głównym celem prowadzonych przez nich obliczeń było określenie maksymalnej teoretycznej ilości dostępnej energii wiatrowej.


Astronomowie znaleźli jedno z największych kosmicznych włókien

8 grudnia 2025, 12:45

Włókna, jedne z największych struktur w kosmosie, tworzą rozległe przypominające nici formacje galaktyk i ciemnej materii. Są jednocześnie rodzajem autostrad, po których materia i pęd są przekazywane do galaktyk. Sąsiadujące ze sobą włókna, zawierające wiele galaktyk obracających się w tym samym kierunku, same wydają się wirować. Są świetnymi układami, do badania, w jaki sposób współczesne galaktyki zyskały obecną materię oraz moment pędu. Międzynarodowy zespół naukowy odkrył właśnie jedną z największych takich struktur we wszechświecie.


Rekordowa symulacja IBM-a utrudni prace nad komputerami kwantowymi?

23 października 2017, 14:43

IBM dokonał przełomu na polu badań nad komputerami kwantowymi, a przełom ten może... utrudnić zbudowanie komputera kwantowego. Błękitnemu Gigantowi udało się zasymulować na klasycznym komputerze działanie 56-kubitowego komputera kwantowego


Niedotlenienie w walce z zawałem

24 maja 2008, 15:50

Przerywane epizody niedotlenienia organizmu minimalizują produkcję tlenku azotu, mającego znaczny udział w powstawaniu uszkodzeń serca w przebiegu zawału serca - wykazał eksperyment przeprowadzony na psach, przeprowadzony przez naukowców z University of North Texas Health Science Center.


Wierny jak kojot

8 października 2012, 09:30

Mieszkające na obrzeżach amerykańskich miast kojoty są niezwykle wierne swojemu partnerowi. Stan Gehrt z Ohio State University bada miejskie kojoty od 12 lat.


Zwierzęta nie żyją tylko tu i teraz. Dowiedziono, że mają wyobraźnię i potrafią bawić się „na niby”

9 lutego 2026, 09:44

Naukowcy z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa (Johns Hopkins University) dowiedli, że szympansy potrafią używać wyobraźni i udawać, co dotychczas uznawano za wyłącznie ludzką cechę. Każdy z trzech eksperymentów, prowadzony przy pomocy Kanzi, 43-letniego bonobo, pokazał, że nasi najbliżsi żyjący krewni potrafią wyobrażać sobie nieistniejące przedmioty i udawać, że z nich korzystają. Eksperymenty rozpoczęto po tym, jak pojawiły się anegdotyczne doniesienia, że Kanzi potrafi podejmować udawane zachowania (zabawy „na niby”) i reaguje na prośby o wskazanie nieistniejących przedmiotów.


Fala upałów może zabić nas na 27 różnych sposobów

9 listopada 2017, 12:46

Synteza badań dokonana przez naukowców z University of Hawaii wykazała, że fale upałów mogą zabić człowieka na 27 różnych sposobów oraz że każdy jest narażony na zgon z powodu występowania tego typu zjawisk atmosferycznych.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk